Kinderen, wat moet je ermee?

Kinderen zijn buitengewoon ingewikkeld. Ze zijn impulsief, ik-gericht, onvoorzichtig, eigenwijs en compleet onvoorspelbaar. Daarnaast zijn ze prettig eerlijk, praktisch ingesteld, slim, sociaal en uitzonderlijk gehoorzaam. Als iemand tegen mij zou zeggen dat ik mijn huis eens moest opruimen of dat ik mijn bord moest leegeten, dan zou ik het gevoeglijk laten. Zeg je hetzelfde tegen een kind, dan is er een bijzonder grote kans dat je (uiteindelijk) gedaan krijgt wat je het kind opgedragen hebt. Het vertrouwen van kinderen in wie boven hen gesteld zijn – dat is zo ongeveer iedereen, zelfs de hond/kat – is groot, bijna op het enge af. Dat vergt wel wat van de eerdergenoemde bovengestelde. Ik betrap me erop dat ik, hoewel ik dit alles weet, toch elke keer weer totaal verrast ben door het feit dat iemand doet wat ik zeg. Ik weet van mijzelf dat ik feilbaar ben en niet altijd de juiste keuzes maak, maar een kind lijkt daar totaal niet van op de hoogte te zijn (of ze weten het wel en stralen expres vertrouwen uit, zodat je als bovengestelde niets stoms meer durft te doen)

Dokus

Uit bovenstaande analyse concludeer ik dat er waarde gehecht moet worden aan kinderen. Dat is niet zomaar een gemeenplaats, ik kan het onderbouwen.
Allereerst is het prettig als een kind zich gewaardeerd voelt. Ik neem aan dat dat positief uitwerkt in het opgroeien en volwassen worden. Het ‘ik-mag-er-zijn-gevoel’ is een gevoel dat van zowel kinderen als volwassenen tevreden, blije mensen kan maken.
Kinderen hebben een kijk op de wereld die door bepaalde volwassenen wordt afgedaan als naief, kinderlijk, dom, niet de moeite waard. Ik zou over die bepaalde volwassenen hetzelfde willen zeggen, maar dat is niet netjes, dus dat doe ik maar niet. Het interessante van kinderen is nu juist dat ze constant in aanraking komen met nieuwe dingen in de wereld. Ze beschouwen die, denken er overna en oordelen dan of iets cool, acceptabel danwel raar of stom is. Het leukste is als dat bij volwassenen een ‘huh?!’-effect oproept. Het dwingt je namelijk om ergens over na te denken vanuit het perspectief van iemand die onbekend is met een algemeen geaccepteerd concept. Kennelijk kan iets wat je doodnormaal vindt, raar zijn of stom of briljanter dan je zelf wist. En dan kun je die vraag stellen die ouders van hun kinderen zo vrezen: “waarom dan?”

Dat zou mijn benadering zijn. Ik geloof dat er ook een heel aantal ‘grote mensen’ is die zich haast om uit te leggen waarom iets wel of niet goed is of eventueel meteen met termen te gooien als “omdat ik dat zeg” of “dat is gewoon zo” of “hou je grote mond”. Dat lijkt me een gemiste kans en bovendien leer je een kind zo af om met verwondering en een kritische blik naar de wereld te kijken.

Vanwaar dit hele verhaal? Het kwam in me op terwijl ik luisterde naar een kerkdienst. In onze kerk zijn we gewoon om kinderen gedurende de preek elders bezig te houden met de Bijbel. Praktischer en meer op hun niveau toegespitst.
Nou wil ik niet ingaan op de vraag of het goed is om kinderen een deel van de dienst de kerk uit te sturen. Waar ik wel over nadenk is de meer algemene vraag wat de plaats van kinderen binnen onze kerk is. Ik heb het idee dat kinderen als doelgroep niet bijzonder serieus worden genomen. En dan gaat het me niet alleen om de kerkdiensten, maar om de kerk in algemene zin.

Er zijn twee bijbelgedeelten die daarbij in mijn achterhoofd meepraten: de bijbelgedeelten het idee dat je samen een geheel vormt waarbij alle delen even essentieel zijn, iedereen een functie heeft (Romeinen en Korinthiƫrs) en het verhaal van de kinderen die ten onrechte bij Jezus weggehouden worden en waar kinderen zelfs ten voorbeeld gesteld worden.

Hoe is het mogelijk dat wij deze gedeelten instemmend lezen, luisteren naar de uitleg ervan en dan vergeten om die gedeelten toe te passen? Waarom zou Jezus ons de kinderen ten voorbeeld hebben gesteld? Omdat ze zo fijn door de kerk kunnen rennen na de dienst? Of omdat ze zo mooi kerststalletjes kunnen knutselen?
Zou het niet veeleer zijn omdat zij bij uitstek onze kijk op het geloof actueel houden met hun vragen? Dat ze ons verrijken met observaties en analyses die een hoge ‘huh?!’-factor hebben? Dat ze dingen zeggen die bij ons een verwonderd ‘verroest!’ oproepen, omdat ze zo raak zijn? Is dat niet de gave die kinderen toevoegen en die hen een zo’n essentieel deel maken van dat ene lichaam?

Kinderen zijn ontzettend ingewikkeld. Ze zijn niet altijd meewerkend en meedenkend zoals volwassenen. Ze kijken tegen volwassenen op, gaan er (wellicht) vanuit dat zij alles weten. Wie de gave van kinderen wil aanbreken, zal dus zelf het initiatief moeten nemen. Gelukkig is dat dan weer iets waar volwassenen heel goed in zijn.

Toch?

Advertenties